Przedstawiam tutaj Nepomuki z
historycznego obszaru dawnego województwa
sieradzkiego, części Prowincji Wielkopolskiej. Inaczej mówiąc - Jany Ziemi Łódzkiej. (Radomsko, Piotrków
Trybunalski i okolice) - a to dlatego, że nie uznaję dominacji nowotworu
Miasta Łodzi,
który wyrósł w środku Polski w XIX wieku. |
|
Gloger, 1903:
Województwo Sieradzkie na północ graniczyło z
Kaliskiem i Łęczyckiem. Od tego ostatniego stanowiła granicę rzeka Ner,
prawie na całej swej długości. Wschodnią granicę od województwa
Sandomierskiego stanowiła rzeka Pilica od Koniecpola aż po Białobrzegi.
Na południe graniczyło województwo Sieradzkie z Krakowskiem, a część tej
granicy tworzyła rzeka Liczwarta, dopływ Warty. Na zachodzie leżały
księstwa śląskie.
Województwo Sieradzkie obejmowało przestrzeni mil kwadratowych 162 i
składało się z 4, mniej więcej równomiernych powiatów: Sieradzkiego,
Szadkowskiego, Piotrkowskiego, i Radomskiego czyli Radomskowskiego.
Ziemia zaś Wieluńska, wzdłuż granicy śląskiej ciągnąca się, miała
przestrzeni mil kwadratowych 501/2 i podzielona była na dwa powiaty:
większy Wieluński i znacznie mniejszy Ostrzeszowski (...) Herb
województwa przedstawiał pół orła czarnego w czerwonem polu i pół lwa
czerwonego w żółtem polu, w koronie złotej, pokrywającej obie głowy
(...) Województwo Sieradzkie miało przywilej używania do pieczęci laku
czerwonego, co tylko samym panującym służyło, a to w nagrodę, że
obywatele sieradzcy, w czasie wojny z Krzyżakami, wsparli dzielnym
posiłkiem Łęczycanów i odzyskali stracone przez nich chorągwie.
Województwo Sieradzkie i Łęczyckie, za swój mundur obywatelski przyjęło
kontusz karmazynowy, wyłogi granatowe i żupan biały.
Uwaga: miasto Sulejów należało do woj. sieradzkiego, natomiast opactwo
cystersów , dziś w granicach miasta - do woj. sandomierskiego (>>)
|
KATALOG
(99 + 10)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 |
Powiat Sieradz
(16 + 2)
-
Sieradz (gm. i pow. Sieradz,
 ):
w krużgankach klasztoru dominikanów św. Stanisława Biskupa jest
obraz św. Jana Nepomucena z XVIII wieku
-
Sieradz (gm. i pow. Sieradz,
):
w tym samym kościele św. Stanisława Biskupa jest ołtarz Jana N. z
rzeźbą i obrazem
-
Charłupia Mała (gm. i pow. Sieradz,
):
przy ulicy ks. Jana Radzymińskiego (dojście ścieżką
koło domów nr 9-11), na kopcu nad rzeką Mesznik (Myja),
stoi figura Jana N. umieszczona na ceglanym cokole. Figura nie
jest w najlepszym stanie - mocno uszkodzony jest krucyfiks, głowa była zapewne naprawiana i
pozbawiono ją zarostu, z korpusu złazi farba (nad: M.Muryn)
-
Wrząca (gm. Błaszki, pow. Sieradz,
): przed wjazdem do bramy
majątku Gruszczyńskich stoi kapliczka nepomucka, z drewnianą figurą
JN, o uszkodzonych dłoniach, która wygląda na baaardzo starą,
drewnianą rzeźbę
-
Kamienna (gm. Błaszki, pow. Sieradz,
): w drewnianym kościele św.
Trójcy w zwieńczeniu ołtarza umieszczono obraz św. Jana Nepomucena,
z drugiej połowy XVIII wieku wykonany w drewnie polichromowanym
-
Gruszczyce (gm. Błaszki, pow. Sieradz,
):
w kościele ołtarz główny późnobarokowy o dekoracji rokokowej z
obrazem św. Stanisława Biskupa Męczennika z XVIII wieku i z rzeźbami
rokokowymi św. Jana Nepomucena i św. Antoniego (nad: J.D.)
-
Kalinowa (gm. Błaszki, pow. Sieradz,
):
przy bramie kościoła św. Magdaleny stoją barokowe rzeźby Jana
Nepomucena i Floriana (nad: J.D.)
-
Kliczków Mały (gm. Brzeźnio, pow. Sieradz,
):
jest tu drewniany kościół pw. Jana N. z 1764 roku, wystawiony w
miejsce zużytego poprzedniego kościoła przez dziedzica Rocha
Tarnowskiego, a w nim zapewne co najmniej jeden wizerunek JN
-
Kliczków Mały (gm. Brzeźnio, pow. Sieradz,
): naprzeciwko głównego
wejścia do dworu znajduje się murowana kapliczka z rzeźbą św. Jana
Nepomucena z połowy XIX wieku
-
Poniatów / Witów (gm. Burzenin, pow. Sieradz,
:
N51°22'46.56, E19°45'29.84): na granicy tych dwóch miejscowości, lecz po poniatowskiej stronie rzeczki,
na wzgórku w kępie drzew stoi kamienna
figura Jana N. na cokole z inskrypcją fundacyjną (5 maja 1781 roku).
Rzeźba jest polichromowana, statyczna, dosyć uproszona. Obiekt
wyjątkowo malowniczy, odbyliśmy tu majówkę. Inskrypcja głosi:
|
FAMA.
PATRONO
DIVO
IOANNI
NEPOMUCENO
ESAVVO
PVPOP
AD 1781
D 5. MAII |
-
Uników (gm. Złoczew, pow. Sieradz,
): w kościele rokokowa rzeźba św. Jana Nepomucena pochodząca najprawdopodobniej z poprzedniego kościoła, rozebranego w 1870 roku
-
Warta (gm. Warta, pow. Sieradz,
):
na przyporze muru klasztoru bernardynek (dziś benedyktynek),
stojącym na skarpie doliny Warty, do zobaczenia była do niedawna
bardzo sympatyczna kamienna figura Jana N. Dosyć krępa, ale
proporcjonalna sylwetka, polichromia, biret. Niestety figury już
nie ma na jej miejscu! Jan został rozbity przez chuliganów.
Jedna z sióstr skrzętnie zebrała rozbite części, które czekają
na renowację. Przydałoby się jakieś wsparcie miłośników JN, tym
bardziej, że pochodzi podobno z okolic 1775 roku!
-
Warta (gm. Warta, pow. Sieradz,
):
w zakrystii klasztoru bernardynek (dziś benedyktynek) jest
jeszcze obraz Jana N. (nad: JJK)
-
Warta (gm. Warta, pow. Sieradz,
):
w kościele NMP bernardynów, w ołtarzu przy północnym filarze
nawy, stoi Jan Nepomucen, pięknie złocony, XVIII wiek
-
Warta (gm. Warta, pow. Sieradz,
):
w tym samym kościele NMP, w kruchcie, jest ołtarz boczny, a w
nim rzeźba Jana N. ustawiona na tle rokokowego, iluzjonistycznie
malowanego ołtarza
-
Warta (gm. Warta, pow. Sieradz,
):
w tym samym kościele NMP, w tymże ołtarzu, jest też obraz Jana N. z
II połowy XVIII wieku
Ponadto dwa obiekty nepomukopodobne, które jednak
wymagają dalszych badań przed ostatecznym zakwalifikowaniem, bo ich szanse oceniam na mniej niż 50%:
-
¿
Warta (gm.
Warta, pow. Sieradz): w klasztorze bernardynek (dziś
benedyktynek) stojącym na
skarpie doliny Warty, przy lewym ołtarzu bocznym stoi bardzo
sympatyczna drewniana polichromowana figura odziana w szaty
kanonika. Układ rąk (lew dłoń nieco uszkodzona) zdaje się
wskazywać, że mogła niegdyś dzierżyć w nich krzyż. Łowca Nepomuków musi być jednak czujny. Jedno spojrzenie w dół ... ten
ksiądz jest bosy! Nie znam żadnego, ale to żadnego wizerunku
Jana bez butów! Gdyby nie ten szczegół, to nawet brak zarostu
nie wzbudzałby większych wątpliwości. W tej sytuacji jednak
prawdopodobnie pozostaje jedynie odpowiedzieć na pytanie kto to
jest, jeśli nie Nepomucen?
-
¿
Warta (gm.
Warta, pow. Sieradz): w niszach wysoko na fasadzie sąsiedniego
kościoła klasztornego bernardynów stoją trzy figury, z których jedna może
być podejrzana o nepomuckość. Z powodu odległości i małych
rozmiarów trudno to określić jednoznacznie
|
 |
 
 
 
 
 
 |
Powiat Radomsko
(12 + 2)
dziś w województwie łódzkim, bogaty jest w Nepomuki. Co czas jakiś
nadchodzą przesyłki zawierające zdjęcia tamtejszych Janów. A daleki
kuzyn, pan Andrzej Sankowski, nadesłał kilka artykułów na temat
Nepomuków z Radomska i okolic. W samym Radomsku jest nawet Park
Świętojański, któremu patronuje figura JN ustawiona nad stawem.
-
Radomsko (gm. i pow. Radomsko): w parku miejskim, noszącym od
niedawna nazwę Park Świętojański, przy stawie stoi kamienna rzeźba
Jana N. z 1831 roku. Więcej na ten temat w
artykule A. Sankowskiego. Są tam zdjęcia
autorstwa Jacka Łęskiego. W lipcu 2005 figura, niedawno starannie
odremontowana, straciła głowę za sprawą nocnych
wandali-balangowiczów
-
Radomsko (gm. i pow. Radomsko): przy ulicy Piłsudzkiego
odnaleźć można inną figurę Jana N. Więcej na ten temat w
artykule autorstwa A. Sankowskiego. Zawiera zdjęcia figur
autorstwa Jacka Łęskiego
-
Radomsko (gm. i pow. Radomsko):
drugi z artykułów,
autorstwa Zofii Gzik, opowiada historię Jana N. z ul.
Brzeźnickiej 205. Zawiera zdjęcie (Gazeta Radomszczańska,
13.07.2000)
-
Wielgomłyny (gm. Wielgomłyny, pow. Radomsko,
: N51°00'47.45, E19°45'50.90): XVIII-wieczny kamienny Jan
N. na cokole ze spływami i z pałąkiem latarni umarłych, w
birecie i z krzyżem, ustawiony w czymś w rodzaju barokowej fontanny. Remontowany w 2006 roku, kiedy to stracił
polichromię, lecz odzyskał klasę i wyjątkową elegancję (nad: Tomek z Krakowa)
-
Odrowąż (gm.
Wielgomłyny, pow. Radomsko): na skraju parku dworskiego znajduje się
kapliczka przykryta gontem. Pochodzi z początku XIX wieku i jako
jedna z ostatnich w regionie posiada dzwonniczkę - sygnaturkę. Z
kapliczką związana jest legenda o ukrytych w jej wnętrzu skarbach,
które zrabował niewierny służący z pobliskiego dworu. We wnęce
kapliczki znajduje się drewniana, zabytkowa rzeźba św. Jana
Nepomucena z XIX wieku
-
Gosławice (gm. Kodrąb, pow. Radomsko):
kapliczka św. Jana Nepomucena z drewnianą figurą
-
Chełmo (gm.
Masłowice, pow. Radomsko): kamienna figura Jana N.
Barokowa, bardzo urodziwa, polichromowana, choć niezbyt fachowo. Figura
stoi przy drodze prowadzącej z Chełma do wsi Granice (gdzie łączy
się z drogą Radomsko Przedbórz), po jej zachodniej stronie, około
150-200 m na północ od kościoła, na północnym brzegu niewielkiego
cieku. Rzeźba dość nieudolnie polichromowana (polichromia
zniszczona) stoi na pozbawionej bazy kolumnie. Głowica o echinusie
zdobionym wolutowo zakończonymi draperiami. Na płaskim, czworokątnym
abakusie niski postument„ozdobiony” plastikowymi kwiatami.. Święty
stojący w lekkim kontrapoście, ubrany w sutannę, komżę i mozzettę, z
biretem na głowie. Prawa ręka trzyma nasadę belki diagonalnie
przechodzącego w poprzek piersi krucyfiksu, lewa przyciska go do
piersi. Rzeźbie utrącono, a następnie dość nieudolnie ponownie
przymocowano głowę (nad: Ciocia
Irenka, uzup. J.P.)
-
Przerąb (gm.
Masłowice, pow. Radomsko): piękna barokowa kamienna figura Jana N.
ustawiona na ornamentowanym cokole. Kartusz z datą A.D. 1777.
Obiekt pomalowany na rozkoszne lila kolorki (nad: Ciocia Irenka)
-
Kamieńsk (gm.
Kamieńsk, pow. Radomsko): przy na cmentarzu przy kościele
parafialnym, na stożkowym cokole wykonanym z kamieni polnych
połączonych grubą spoina, stoi kamienna polichromowana figura Jana
N. Krępą postać Świętego zaopatrzono w aureolę i krucyfiks (nad: J.P.)
-
Gidle
(gm. Gidle, pow. Radomsko)*: Nepomucki wizerunek z sanktuarium gidelskiego,
olej na desce
-
-
Gidle
(gm. Gidle, pow. Radomsko): przed późnobarokowym kościołem
parafialnym MB Bolesnej z 1754 roku, przy mostku na Kanale Lodowym jest
ewidentne miejsce ponepomuckie - dziś pusta murowana kapliczka
-
Michałopol (gm. Gidle, pow. Radomsko):
przydrożna kapliczka ze skromnym ludowym Nepomukiem przy strudze
-
-
Żytno
(gm. Żytno, pow. Radomsko,
): niedaleko miejscowości Żytno,
przy przecięciu drogi do Bugaja ze strugą,
stoi bielona murowana kapliczka wnękowa, z dwuspadowym daszkiem zwieńczonym
metalowym krzyżem, zamknięta kratą. Oryginalna drewniana
polichromowana XIX-wieczna rzeźba
Jana N.
została skradziona w latach 90. XX wieku. Obecnie zastąpił ją inny
Nepomuk (zobacz niżej)
-
Żytno
(gm. Żytno, pow. Radomsko,
): dzięki dokumentacji
fotograficznej istniała możliwość odtworzenia brakującej
postaci skradzionego Jana N. (zobacz wyżej) i umieszczenia go w
starej murowanej kapliczce.
Nowy obiekt odtworzono w
ramach projektu "Pejzaż Wszystkich Świętych" (zobacz więcej
na ten temat >>). Współczesna (2009) figura autorstwa
Wojciecha Nagórskiego ze Zduńskiej Woli została
wykonana w manierze baroku ludowego, z lekko wydłużonymi
proporcjami. Wyrazista polichromia. Uroczystość poświęcenia odbyła
się 10 września 2009
uwaga: wschodni skrawek dzisiejszego powiatu
radomszczańskiego należał dawniej do woj. sandomierskiego
(>>), a z kolei rąbek południowy - do woj. krakowskiego
(>>) |
 |
 |
Powiat Częstochowa - część w dawnym woj. sieradzkim (7
+ 2)
-
Mykanów (gm. Mykanów, pow. Częstochowa, woj śląskie): późnobarokowa,
kamienna figura św. Jana Nepomucena pochodzi z 1808 roku. Jej
pochodzenie ma na pewno związek z ciągiem, dawnych stawów folwarcznych,
przy których ją ustawiono
-
Lubojna (gm. Mykanów, pow. Częstochowa, woj śląskie): przy głównej drodze
nr 483 stoi biała
murowana kapliczka o formach nieco neogotyckich, wewnątrz ludowa
drewniana figura Jana N. Uroczy wyraz twarzy, wywinięty skraj peleryny,
prawa ręka trzyma krzyż i palmę, lewa rozłożona szerokim gestem
-
Jamno (gm. Mykanów, pow. Częstochowa, woj śląskie,
): kapliczka murowana z
pierwszej połowy XIX w., z ludową rzeźbą św. Jana Nepomucena
-
Mstów-Wancerzów
(gm. Mstów, pow. Częstochowa, woj. śląskie,
): w kościele klasztornym
kanoników regularnych, w ołtarzu przy łuku tęczowym,
polichromowana złota figura Jana N. w kontrapoście, gołogłowa i z
pustymi rękami rozłożonymi w tanecznym geście. Połowa wieku XVIII (uwaga: kapliczka Jana N. z
samego Mstowa, jako leżącego już w dawnym województwie krakowskim (>>),
zanotowana jest na stronie Nepomuków Małopolskich (>>)
-
Kłomnice (gm. Kłomnice, pow. Częstochowa, woj. śląskie,
)
N50°55'17.11, E19°21'24.05): przy głównej drodze miejscowości,
ul. Częstochowskiej, na rogu Zdrowskiej, stoi murowana biało-błękitna kapliczka kryta
czterospadowym blaszanym dachem. W półokrągłych wnękach stoi
polichromowana św. Jana Nepomucena z XIX wieku oraz mała figurka
Floriana (>>)
-
Karczewice (gm. Kłomnice, pow. Częstochowa, woj. śląskie): w malowanej
na błękitno wnęce drewnianej kapliczki
nad kanałem znajduje się drewniana polichromowana figura Jana N. na nieco
dziwacznym cokole
-
Zawada (gm. Kłomnice, pow. Częstochowa, woj. śląskie,
): kapliczka Św. Jana Nepomucena przy moście nad Wartą
-
-
Dąbrowa Zielona
(gm. Dąbrowa Zielona, pow. Częstochowa, woj. śląskie): po pewnej
wycieczce nepomuckiej zapisałem, jako efekt oględzin: za wsią, jest
ewidentne miejsce ponepomuckie - pusta kapliczka przy rzeczce, niedaleko
mostku. Kilka lat później znalazłem potwierdzenie intuicyjnego
stwierdzenia - zdjęcie z lat 50. w pewnej książce poświęconej sztuce
ludowej. Była tu niegdyś drewniana kapliczka w formie wydłużonego domku,
z dwuspadowym daszkiem zwieńczonym krzyżem. Wewnątrz, pod trzema
arkadkami, drewniana barokowo-ludowa figura Jana N. Tak więc wyczułem -
bez żadnych wskazówek - nepomuckość tego miejsca. Wątpliwa satysfakcja -
wolałbym aby nadal była tam figura. Co się z nią stało? Kiedy zniknęła?
-
-
Święta Anna
owa Zielona, pow. Częstochowa, woj. śląskie): za wsią,
jest ewidentne miejsce ponepomuckie: pusta kapliczka przy rzeczce,
niedaleko mostka
|
 |
|
zobacz Nepomuki położonego tuż za Wartą woj. krakowskiego
(>>) |
 
 
 
  |
Powiat Tomaszów Mazowiecki (8)
-
Tomaszów Mazowiecki (gm. i pow. Tomaszów Mazowiecki,
): w Muzeum Pilicy przechowuje się dziwny obiekt - naklejone
na dyktę spore zdjęcie figury JN stojącego na kolumnie.
. Wysokość 1-1,20 m. Dostarczający tę informację S.Ł. sądzi, że może to być dekoracja do
filmu
-
Tomaszów Mazowiecki (gm. i pow. Tomaszów Mazowiecki,
): w Muzeum Pilicy przechowuje jeszcze jeden
obiekt, podobny do poprzedniego. Jest to czarno-biała fotografia
naklejona na styropian. Wysokość 1-1,20 m (nad: S.Ł.)
-
Tomaszów Mazowiecki (gm. i pow. Tomaszów Mazowiecki,
): w Muzeum Pilicy przechowuje się współczesną płaskorzeźbę JN wykonaną w kłodzie drzewa (nad: S.Ł.)
-
Tomaszów Mazowiecki (gm. i pow. Tomaszów Mazowiecki,
): w Muzeum Pilicy mieszczącym się w starym
młynie do obejrzenia jest drewniany Jan N., który, jak wiele innych,
"znaleziony został w rzece". Wysokość około 50 cm, nie jest
to nowa figura (nad: S.Ł.)
-
Tomaszów Mazowiecki (gm. i pow. Tomaszów Mazowiecki,
): w skansenie rzeki Pilicy, który znajduje
się w Tomaszowie Mazowieckim można nabyć pamiątkę w postaci gipsowej
glazurowanej płaskorzeźby św. Jana Nepomucena. Zapewne istnieje więc
forma, która służy do odlewania figurki. Wysokość około 15 cm, cena
15 zł (nad: S.Ł.)
-
Tomaszów Mazowiecki (gm. i pow. Tomaszów Mazowiecki,
): w Muzeum Regionalnym, w dziale
etnograficznym, znajduje się figurka pochodząca z Żelechlinka w
rawskim. Wysokość okoła 50-60 cm, z ciemnego drewna (nad: S.Ł.)
-
Tomaszów Mazowiecki (gm. i pow. Tomaszów Mazowiecki,
): w Muzeum Regionalnym, w dziale
etnograficznym, znajduje się druga figurka JN pochodząca z Koźnina w koneckim. Podano nazwisko Kaszubiński (twórca?) i datę
1863 (nad: S.Ł.)
-
Spała (gm. Inowłódź, pow. Tomaszów Mazowiecki, woj
łódzkie)*: przy moście na niewielkiej strudze Gać znajduje się kapliczka
nepomucka z 1877 (inne źródło: 1874) roku, która jest najstarszym
murowanym obiektem w Spale. We wnętrzu, na wprost wejścia znajduje
się obraz Matki Bożej, a po prawej - dużych rozmiarów postać
Świętego, drewniana, polichromowana. Wejście zabezpiecza krata. Nad
nim znajduje się kamienna tabliczka z nazwiskiem fundatora - Adama
Pająka
|
 |
 |
Powiat Piotrków Trybunalski (16 +
2)
dziś w województwie łódzkim
-
Piotrków Trybunalski (gm. i pow. Piotrków Trybunalski): figura
JN w drugi po lewej stronie ołtarzu bocznym kościoła jezuickiego św.
Franciszka Ksawerego
-
Piotrków Trybunalski (gm. i pow. Piotrków Trybunalski): obraz
JN w bocznym rokokowym ołtarzu kościoła jezuickiego św. Franciszka
Ksawerego, XVIII wiek
-
Piotrków Trybunalski (gm. i pow. Piotrków Trybunalski): w
kaplicy bocznej tego samego kościoła jezuickiego św. Franciszka
Ksawerego jest polichromia ze scenami z życia JN sprzed 1769 roku
-
Piotrków Trybunalski (gm. i pow. Piotrków Trybunalski):
niewielka lecz urocza drewniana rzeźba ustawiona we wnęce wieży
kościoła farnego
-
Gorzkowice (gm. Gorzkowice, pow. Piotrków Trybunalski): ceglana kapliczka wnękowa z drewnianą figurą Jana N.
w stylu ludowym, w uroczym kontrapoście, w uszkodzonej aureoli,
pomalowaną na biel i czerń, za bielonym płotkiem
-
Plucice (gm. Gorzkowice, pow. Piotrków Trybunalski): ceglana
kapliczka wnękowa z figurą Jana N. za szybą, polichromowaną, o
czerwonej mozzetcie
-
-
Cieszanowice (gm. Gorzkowice, pow. Piotrków Trybunalski): na wyspie na stawie stoi zrujnowana i pusta kapliczka -
najprawdopodobniej ponepomucka (uwaga: wezwanie kapliczki nie
potwierdzone)
-
Grobla
(gm. Rozprza, pow. Piotrków Trybunalski, woj łódzkie):
oryginalnym obiektem, stojącym tu do niedawna, była klasyczna,
monolityczna kapliczka słupowa z charakterystyczną, wyciosaną w pniu
wnęką, w której mieściła się figura św. Jana Nepomucena. Kapliczka z
II połowy XIX wieku wykonana była z drewna liściastego, z wyraźnie
zarysowanym podziałem. Podstawa to cokół z półażurową wnęką. Górną
część stanowiła pełna latarnia zakończona czterospadowym daszkiem.
Na słupie przybita była drewniana mała kapliczka skrzynkowa
(wykonana z deseczek), do której wkładano święte obrazki i sztuczne
kwiaty. Nowy obiekt nawiązuje w pełni do oryginału. Najważniejszą
część stanowi wnęka, w której znajduje się prawie metrowej wysokości
rzeźba przedstawiająca jednego z najpopularniejszych patronów w
Polsce - św. Jana Nepomucena. Nad figurą, w górnej części kapliczki
został wyryty napis "Święty Jan Nepomucen". Z czterech stron w
zwężeniu latarni widnieje rozeta (gwiazda heksapentalna) -
prasłowiański symbol solarny. Nowa kapliczka - poprzez lokalizację i
wybór patrona - ponownie wpisuje się w urokliwy krajobraz, chroniąc
mieszkańców okolicznych miejscowości przed powodziami, ulewami i
niepożądanymi działaniami innych żywiołów. Nowy obiekt odtworzono w
ramach projektu "Pejzaż Wszystkich Świętych" (zobacz więcej
na ten temat >>). Autorem rzeźby jest Wojciech Grzędowski
-
Łochyńsko
(gm. Rozprza, pow. Piotrków Trybunalski, woj łódzkie): przy drodze
do Rozprzy stara kapliczka św.
Jana Nepomucena z drugiej połowy XIX wieku usytuowana była na
podmokłej łące, nad rzeką Luciążą. Wykonano ją z jednego pnia
sosnowego, z wyciętą głęboko na figurę wnęką. Kapliczka nakryta była
blaszanym, stożkowym daszkiem, zwieńczonym drewnianym krzyżem z
przybitym do niego metalowym małym krucyfiksem. Nie wiem, gdzie jest
teraz przechowywana, ale z pewnością nie została zniszczona skoro
stanowiła wzór dla nowego obiektu. Zachowana ponoć w bardzo złym
stanie
-
Łochyńsko
(gm. Rozprza, pow. Piotrków Trybunalski, woj łódzkie): dzięki zachowanemu,
choć w złym stanie,
oryginałowi (zobacz wyżej) wykonanie nowego obiektu, który zastąpił
starą kapliczkę JN przy drodze do Rozprzy, nie
stanowiło problemu. Powstała cięta w jednym, okrągłym, grabowym
pniu, wizualnie ciężka, monolityczna kapliczka. W proporcjonalnie
dużej wnęce znajduje się, nawiązująca swoją formą do oryginału
(prostota wykonania), ponad półmetrowa postać św. Nepomucena. Nowy
obiekt, kryty łupanym gontem, wieńczy drewniany krzyż z rzeźbionym
Chrystusem, którego zabezpiecza przed opadami półokrągły daszek.
Nowy obiekt odtworzono w ramach projektu "Pejzaż Wszystkich
Świętych" (zobacz więcej
na ten temat >>). Autorem rzeźby
jest Wojciech Nagórski
-
Łochyńsko
(gm. Rozprza, pow. Piotrków Trybunalski, woj łódzkie): przy drodze
na Bagno stoi murowana bielona kapliczka JN
-
-
Milejów (gm.
Rozprza, pow. Piotrków Trybunalski, woj łódzkie,
:
N51°20'57.19; E19°42'00.76): była tu okazała drewniana
figura Jana N. w kapliczce, zapewne nowszej, przy cmentarzu. Kilka lat
temu (2004?) przejeżdżając tędy odwiedziłem Jana i stwierdziłem, że
figura jest kompletnie niezabezpieczona - można ja było po prostu
wziąć pod pachę, wsadzić do samochodu i korzystając z ustronności
miejsca niepostrzeżenie odjechać. Pofatygowałem się wtedy do księdza
proboszcza, poinformowałem go o zagrożeniu dla tej rzeźby i
poprosiłem o zabezpieczenie. Efekt? Podczas kolejnej wizyty
(2009-06-11) stwierdziłem brak figury, a spotkani przechodnie
potwierdzili moje obawy - rzeźba została
skradziona (>>)!
-
Romanów (gm.
Rozprza, pow. Piotrków Trybunalski, woj łódzkie): skromna kapliczka
z ludową figurką JN w przydrożnej kapliczce nad strugą, przed torami
-
Ręczno (gm. Ręczno, pow. Piotrków Trybunalski,
:
N51°11'24.00, E19°51'15.44): figura Jana N. w kapliczce na
rozstajach. Kapliczka jest murowana, bielona, kryta zielona blachą,
przybrana kwiatami. Figura to ludowa rzeźba, polichromowana, w
brązowej mozzetcie wiązanej długimi sznurami, wysokiej czapce, ze
stułą i wtórnym krzyżykiem
-
Skotniki (gm.
Aleksandrów, pow. Piotrków Trybunalski): źródła notują tu Nepomuka.
Jest tu również Florian (nad: Ciocia Irenka)
-
Golesze-Parcela (gm. Wolbórz, pow. Piotrków Trybunalski,
):
w dużej, murowanej i tynkowanej na biało kapliczce na rozstajach
dróg jest drewniana polichromowana figura JN, bez aureoli lecz w
birecie, w krucyfiksem, bardzo sympatyczny. Kapliczka jest zadbana,
ogrodzona i wyremontowana, przy czym dodano jej niezbyt zgrabny dach
z dziwaczną masywną i klockowatą sygnaturką
-
Rękoraj (gm. Moszczenica, pow. Piotrków Trybunalski,
):
w parku przy drodze do pobliskiej Moszczenicy stoi dawny dwór z XIX
stulecia. Przy wjeździe do parku znajduje się kapliczka drewniana
wykonana z jednego kloca drewna, z czworościenną wnęką na cokole, w
której umieszczono ludową figurę św. Jana Nepomucena
-
Bogdanów (gm.
Wola Krzyżtoporska, pow. Piotrków Trybunalski): w kościele św.
Trójcy jest obraz przedstawiający męczeństwo Jana N., którego
wizerunek przykrywa srebrna rokokowa sukienka. Obraz barokowy, lecz
przerabiany w wieku XX. Działa tu Bractwo Eucharystyczne Św. Jana
Nepomucena!
|
 |
 |
Powiat Pabianice (2)
-
Dobroń (gm. Dobroń, pow. Pabianice, woj łódzkie): kapliczka
drewniana przydrożna z XVIII wieku, obecnie z młodszą figurką św.
Floriana, wstawioną w miejsce rzeźby przedstawiającej św. Jana
Nepomucena z XVIII wieku. Figura jednak nie zaginęła, została przeniesiona do kościoła parafialnego
-
Lutomiersk (gm. Lutomiersk, pow. Pabianice, woj łódzkie):
kamienna barokowa figura JN z XVIII wieku
Powiat Łask (1)
-
Widawa
(gm. Widawa, pow. Łask): drewniany Jan N. w kapliczce
wmurowanej w ogrodzenie kościelne na rynku miasteczka. Pierwszy raz
odnalazłem tego Nepomuka 20 sierpnia 2002 roku, ponownie zobaczyłem go
dokładnie cztery lata później, nawet godzina była zbliżona
Powiat Zduńska Wola (2)
-
Tymienice
(gm. i pow. Zduńska Wola
): figura św. Nepomuncena w przydrożnej
kapliczce w Tymienicach, pochodząca z XVIII wieku (według władz gminy z
XVII, co należy między bajki włożyć)
-
Wygiełzów
(gm. Zapolice, pow. Zduńska Wola):
na cmentarzu kościelnym znajduje się barokowa figura św. Jana Nepomucena
Powiat Bełchatów (2)
-
Szczerców (gm. Szczerców, pow. Bełchatów,
): u zbiegu ulic Częstochowskiej i Kącik stoi kapliczka późnobarokowa, murowana z czterospadowym
daszkiem z hełmem; figura św. Jana Nepomucena z około połowy XVIII wieku.
Jest tu również późnobarokowa figura św. Floriana (>>)
-
Szczerców (gm. Szczerców, pow. Bełchatów,
):
w cmentarnej kaplicy św. Barbary, w ołtarzu głównym, stoi XVIII-wieczna
figura JN
|
 |
 |
Powiat Poddębice (3)
-
Borysew (gm. i pow. Poddębice): na granicy ze wsią
Praga (gm. i pow. Poddębice), na pomalowanym na różowo cokole stoi figura Jana N. pod
blaszanym ząbkowanym daszkiem (>>)
-
Rodrysin (gm. i pow. Poddębice): oryginalna, najprawdopodobniej XIX-wieczna kapliczka skrzynkowa z rzeźbą
św. Jana Nepomucena była zawieszona na kilkusetletnim dębie. Legenda
głosi, że podczas II wojny światowej uratowało ją przed zniszczeniem, w
cudowny sposób, samo drzewo. Kapliczka z figurką podobno stopniowo
obrastała korą, a w konsekwencji została całkowicie wchłonięta.
Niektórzy twierdzą, że do tej pory widać na dębie zgrubienie.
Nowy obiekt - kapliczkę słupową z dwuspadowym daszkiem - odtworzono w
ramach projektu "Pejzaż Wszystkich Świętych" (zobacz więcej
na ten temat >>). Kapliczka została ustawiona obok
rosnącego wciąż dębu. Swoją formą nawiązuje do małych form sakralnych
występujących na tym terenie. Na szczególną uwagę zasługuje, umieszczona
we wnęce, wykonana w ludowej manierze, polichromowana figura św. Jana
Nepomucena, której autorem jest Andrzej Wojtczak. Uroczyste poświęcenie obiektu
odbyło się 8 września 2010 (nad: Bajarka)
-
Wartkowice (gm. Wartkowice, pow. Poddębice): dojrzany z okna samochodu
drewniany Jan N. przydrożny w szklanej kapliczce. Miejscowość leży po
zachodniej stronie Neru, więc należy do województwa sieradzkiego leżąc
tuż przy jego granicy z łęczyckim (Kujawy >>). Dawniej był tu też kościół, w którego wnętrzu była barokowa figura JN
oraz malowidło ścienne przedstawiające Jana N. Dziś kościół wraz z
wyposażeniem jest atrakcją skansenu w Dziekanowicach (zobacz
>>)
|
 |
 |
Powiat
Łódź - część należąca do d. woj. sieradzkiego (1)
dziś w województwie łódzkim, dawniej w powiecie
Piotrkowskim I RP
-
Żeromin (gm. Tuszyn, pow. Łódź-Wschód, woj. łódzkie,
): stary obiekt
usytuowany był przy strudze obok trasy Tuszyn - Czarnocin, pochodził
najprawdopodobniej z drugiej połowy XIX wieku. Kapliczka wyróżniała się
bardzo charakterystycznym wyglądem, przede wszystkim wysokością.
Składała się z długiego - czterometrowego słupa, na którym znajdowała
się właściwa część kapliczki, przykryta dwuspadowym daszkiem. Według
informatorów - do II wojny światowej we wnęce znajdowała się figura św.
Jana Nepomucena. Nowo powstały obiekt jest wierną repliką pierwowzoru.
Charakteryzuje się dużą smukłością (zachowana wysokość) i lekkością
konstrukcyjną. Wykonany jest z jednego kloca drewna. Właściwą część
stanowi górny fragment przypominający swoim charakterem wydłużoną
skrzyneczkę. We wnęce znajduje się polichromowana figura św. Jana
Nepomucena. Nad niszą, na frontowej ścianie kapliczki, została wyryta
rozeta. Całość nakryto dwuspadowym daszkiem. Nowy obiekt odtworzono w
ramach projektu "Pejzaż Wszystkich Świętych" (zobacz więcej
na ten temat >>). Autorem rzeźby jest Elżbieta Świderek
|
|
|
Ziemia Wieluńska (25 + 2)
zobacz na mapie google (>>)
Spadkobiercą Ziemi Wieluńskiej są dzisiejsze powiaty: wieluński,
ostrzeszowski, kępiński, wieruszowski oraz część oleskiego i
pajęczańskiego
Powiat Wieluń (10)
-
Wieluń (gm. i pow. Wieluń,
):
figura Jana N. na rynku. W pobliżu niej 1 listopada 1943 roku Niemcy ustawili
długą żerdź do której przywiązano 10 polskich skazańców. Po salwie z
karabinów żandarmi dobijali swoje ofiary z pistoletów
-
Wieluń (gm. i pow. Wieluń,
):
w ogrodzie przy kolegiacie Bożego Ciała i Nawiedzenia NMP ustawiono
kamienną figurę Jana N. (nad: W.Ś.)
-
Wieluń (gm. i pow. Wieluń,
):
przy kościele franciszkanów-reformatów, na wysokim cokole zdobionym
kanelurowanymi pilastrami, ustawiono kamienną figurę Jana N. w aureoli (nad: W.Ś.)
-
Wieluń (gm. i pow. Wieluń,
):
w kościele Św. Józefa przy ul. Sienkiewicza 1 jest obraz Jana N. z przełomu
XVIII i XIX wieku
-
Wieluń (gm. i pow. Wieluń):
w kościele św. Barbary rzeźba św. Jana Nepomucena z I połowy XIX wieku
-
Młynisko
(gm. Biała, pow. Wieluń,
):
jest tu kościół pod wezwaniem Jana N.
-
Kąty
(gm. Czarnożyły, pow. Wieluń,
): kapliczka św. Jana Nepomucena z roku
1990, wybudowana przez Józefa Rosińskiego z pomocą Władysława Łuczaka na
miejscu starszej, z początku XX wieku, zniszczonej w
czasie II wojny światowej. Ocalała
figurka Jana N., która była przechowywana prawie pół wieku w ukryciu. Co roku w dniu 21 maja, odprawiana jest
tu msza
święta odpustowa ku czci Jana N.
-
Kochlew
(gm. Wierzchlas, pow. Wieluń):
kapliczka św. Jana Nepomucena odtworzona w ramach programu "Pejzaż
Wszystkich Świętych" w roku 2008 (uwaga: należy wyszukać informacje o
starym obiekcie)
-
Załęcze Wielkie
(gm. Pątnów, pow. Wieluń):
kapliczka słupowa św. Jana Nepomucena odtworzona w ramach programu
"Pejzaż Wszystkich Świętych" w roku 2008 (uwaga: należy wyszukać
informacje o starym obiekcie)
-
Dzietrzniki
(gm. Pątnów, pow. Wieluń): zniszczona przez Niemców podczas II Wojny
Światowej kapliczka pochodziła najprawdopodobniej z II połowy XIX
wiekui. Rekonstruowany w ramach projektu "Pejzaż Wszystkich Świętych" (zobacz więcej
na ten temat >>) obiekt został ustawiony w miejscu
pierwotnej lokalizacji, a więc przy strudze, w najbliższej okolicy
kościoła. Jest to kapliczka słupowa z wnęką, w której znajduje się,
zrobiona przez Andrzeja Wojtczaka w ludowej manierze, figura Jana N. W
dolnej części, od frontu, poza ozdobnymi wolutami umieszczony został
napis: "Święty Jan Nepomucen A.D. 2009"
S.Ł.
nadesłał informację o broszurze Tomasza Spychały rozprowadzanej
przez muzeum w dworze w Mokrsku
pt. "Przydrożne krzyże, kapliczki i figury na terenie gminy Wieluń". Już
z okładki widać, że jest tam co najmniej jeden nie znany mi Jan N.
Powiat Ostrzeszów (2)
-
Parzynów
(gm. Kobyla Góra, pow. Ostrzeszów): murowana bielona kapliczka z
wnęką zamknięta kratą, w niej drewniana polichromowana figura Jana N. o
cechach barokowych, z liliową rokietą
-
Kolonia Marczykowskie
(gm. Grabów nad Prosną, pow. Ostrzeszów,
): przekrzywiona ceglana
kapliczka z półokrągłymi bielonymi szczytami i kamiennym fundamentem, pięknie usytuowana przy drodze nr 450, pod
modrzewiem i na
tle pól. Wewnątrz polichromowana sympatyczna figura Jana N. w
aureoli, z krzyżem (nad: MPloszaj)
Powiat Kępno
- część w dawnym woj. sieradzkim (3 + 1)
-
Mikorzyn
(gm. i pow. Kępno, ):
w kościele św. Idziego, w kaplicy, mieści się ołtarzyk barokowy z
rzeźbą św. Jana Nepomucena, namalowany przez J. Baltazara de Jung w 1794
roku, odnowiony w roku 1852
-
Mikorzyn
(gm. i pow. Kępno, ):
w tym samym kościele św. Idziego (zobacz wyżej) jest też inna barokowa
figura Jana N.
-
Jankowy
(gm. Baranów, Kępno): sześciokątna murowana kapliczka z ostrołukowymi
oszklonymi otworami. Stromy dach kryty dachówką. Wewnątrz drewniana figura Jana N. (nad: K.B.)
-
¿
Opatów
(gm. Łęka Opatowska, pow. Kępno, ):
przy kościele stała niegdyś kapliczka św. Jana Nepomucena, ale że wiemy
to tylko z notatki z 1843 roku, to sprawa wymaga zbadania na miejscu.
Obawiam się, że obiekt już nie istnieje (nad: J.D.)
Powiat Wieruszów (4)
-
Wieruszów
(gm. i pow. Wieruszów,
):
przy ulicy Sportowej niedaleko Prosny jest figura JN, która
odzyskała głowę w 2007 roku
-
Mirków
(gm. i pow. Wieruszów,
):
niedaleko Prosny w kępie drzew znajduje się obalona figura św. Jana
Nepomucena bez głowy. Do 8 września 1941 figura była umieszczona na
cokole który stal na kopcu o średnicy 12 i wysokości 4 m.
Zdewastowali ją Niemcy wrzucając głowę do pobliskiej rzeki
-
Bolesławiec
(gm. Bolesławiec, pow. Wieruszów,
):
w tej leżącej nad Prosną miejscowości granicznej między sieradzkiem
a X. Opolskim (>>), nad wodą stoi w
ceglanej kapliczce drewniany ludowy
malowany Jan, dość toporny, ujmujący
naiwnością. Opiekuje się nią Bractwo Literacko-Prasalskie, została ona
zresztą wzniesiona z funduszu brackiego po II Wojnie Światowej na
miejscu starej, zniszczonej (fot: Bajarka)
-
Jeżopole
(gm. Lututów, pow. Wieruszów): w starej kapliczce na wierzbie
umieszczono wiekową drewnianą figurkę Jana N. w komży ze stułą,
birecie. Rzeźba mocno zniszczona przez korniki
Powiat Pajęczno (7 + 1)
-
-
Patrzyków (gm. i pow. Pajęczno): stała tu niegdyś
kapliczka nepomucka nad Wartą. Było to przed wojna, a może dawniej - nie
pamiętają jej juz nawet najstarsi mieszkańcy. Wspomniał ją tylko ksiądz
z Wąszosza przy okazji poświęcenia mostu i nowej kapliczki JN po
małopolskiej (>>) stronie
rzeki, w październiku 2006
-
Działoszyn (gm. Działoszyn, pow. Pajęczno): na tzw. Górze św. Jana,
na północny zachód od miasta, na
wysokim, betonowym postumencie ustawiono figurę św. Jana
Nepomucena. Pamiątkowa tablica podaje, że w roku 1943 pomnik ten został
zniszczony przez Niemców, lecz odbudowano go z pietyzmem w 1945 na wzór
starego
-
Nowa Brzeźnica
(gm. Nowa Brzeźnica, pow. Pajęczno): w murowanej bielonej kapliczce,
przy drodze 483, za mostkiem, niewielka
figurka JN, również pobielona
-
Dworszowice Kościelne
(gm. Nowa Brzeźnica, pow. Pajęczno,
)*:
przepiękny drewniany polichromowany Jana N. z pękniętą twarzą, lekko wykręcony
w murowanej bielonej kapliczce (nad: JJK)
-
Dworszowice Kościelne
(gm. Nowa Brzeźnica, pow. Pajęczno,
)*:
w kościele figura Jana Nepomucena z XVIII wieku
-
Dubidze
(gm. Nowa Brzeźnica, pow. Pajęczno,
)*:
murowana kapliczka na skrzyżowaniu drogi za zjazdem na Wolę Jankowską,
wewnątrz polichromowana statyczna figura JN z końca XIX lub początku XX
wieku (nad: JJK)
-
Rząśnia
(gm. Rząśnia, pow. Pajęczno): kapliczka z drewniana polichromowaną
rzeźbą św. Jana Nepomucena, późny barok (wpis do rejestru zabytków PKZ
156 PSOZ 6600/46/92), najprawdopodobniej w sąsiedztwie kościoła św. Jana
Chrzciciela, na wyposażeniu którego formalnie się znajduje
-
Strzelce Wielkie
(gm. Strzelce Wielkie, pow. Pajęczno, woj. łódzkie, )*:
przy ul. Częstochowskiej 28 murowana i pobielona kapliczka z bardzo
ładną figurą Jana N., drewnianą i polichromowaną (nad: JJK)
|
 |
|
